De wetten van Mozes — en wat ze vandaag nog betekenen
- Rianne Gerrits
- 17 feb
- 4 minuten om te lezen
Bijgewerkt op: 24 mrt
Wie begint met het lezen van de Bijbel, komt er al snel achter dat Jezus regelmatig verwijst naar “de wet” of “de wetten van Mozes”.
Maar als je nog niet de hele Bijbel hebt gelezen, kan dat verwarrend zijn. Je bladert heen en weer tussen dunne pagina’s en denkt: waar gaat dit precies over?
Daarom zet ik het — vanuit christelijk perspectief — voor je op een rij en licht ik een aantal dingen extra toe.
Wat zijn de wetten van Mozes?
De wetten van Mozes worden ook wel de Wet of de Thora genoemd. Ze staan beschreven in de eerste vijf Bijbelboeken (Genesis, Exodus, Leviticus, Numeri en Deuteronomium).
Veel mensen denken dat dit alleen de Tien Geboden zijn — maar het is breder dan dat.
Binnen het jodendom spreekt men zelfs over 613 geboden en verboden (mitswot): 248 “doe-regels” en 365 “laat-regels”.
Deze wetten vormden het verbond tussen God en het volk Israël en gaven richtlijnen voor:
Geloof en aanbidding
Sociale rechtvaardigheid
Reinheid en hygiëne
Voedselwetten
Offerpraktijken
De wet en het christelijk geloof
Binnen het christendom — en zeker binnen evangelische en pinksterkerken — wordt geleerd dat Jezus de wet heeft vervuld (Mattheüs 5:17).
Dat betekent niet dat de wet waardeloos is, maar dat gelovigen niet meer onder de wet leven als weg tot redding — maar onder genade.
De morele kern (zoals de Tien Geboden) blijft richtinggevend, maar redding komt door geloof in Jezus, niet door het perfect naleven van alle regels.
Daarom focus ik in deze blog op de Tien Geboden en enkele principes die voor pas bekeerden herkenbaar zijn.
De Tien Geboden in het kort
De Tien Geboden vormen de basis van de morele wet:
Vereer geen andere goden naast Mij
Maak geen afgodsbeelden
Misbruik Gods naam niet
Houd de sabbat heilig
Eer je vader en moeder
Pleeg geen moord
Pleeg geen overspel
Steel niet
Getuig niet vals
Begeer niet wat van een ander is
Een aantal dingen spreken eigenlijk voor zich. Maar er waren ook geboden waar ik vragen bij had, of waar ik zelf mee worstelde na mijn bekering. Hier heb ik er een paar van uitgepikt en toegelicht hieronder.
De sabbat — welke dag is dat?
In de Bijbel is de sabbat de zevende dag van de week — oorspronkelijk zaterdag, gebaseerd op de scheppingsorde (God rustte op de zevende dag).
Christenen vieren vaak samenkomst op zondag (de dag van Jezus’ opstanding), maar dat is niet identiek aan de joodse sabbat.
Jezus leerde ook dat de sabbat er is voor de mens — niet andersom (Markus 2:27). Goede werken, zorg en dienstbaarheid zijn dus niet “verboden” op die dag.
“Eer uw vader en moeder” — wat als dat ingewikkeld is?
Hier liep ik zelf tegenaan na mijn bekering.
Ik kom uit een gebroken gezin en heb er op latere leeftijd voor gekozen geen contact meer te hebben met mijn vader vanwege gebeurtenissen uit het verleden.
Dus vroeg ik me af: Ben ik dan een slechte christen?
Wat mij werd uitgelegd — en wat ik zelf ook ben gaan geloven — is dat er een verschil is tussen eren en alles toestaan.
Eren betekent respectvol blijven in houding en woorden — niet dat je jezelf moet blootstellen aan ongezonde of schadelijke relaties.
Ook spreekt de Bijbel over geestelijke vaders en moeders: leiders en mentoren binnen de kerk die je begeleiden in geloof.
“Gij zult niet doden” — hoe zit het met dieren?
Het gebod richt zich primair op menselijk leven, dat volgens de Bijbel naar Gods beeld is geschapen. Maar hoe zit het dan met het doden van dieren?
De Bijbel staat het eten van dieren toe (Genesis 9:3), maar roept wel op tot zorg, respect en rentmeesterschap over de schepping.
Het gaat dus niet om een absoluut verbod op het doden van dieren, maar om de houding van het hart.
Pleeg geen overspel
Dit gebod gaat over trouw — lichamelijk én in je hart.
En misschien voelt dit gebod vandaag wel actueler dan ooit. Verleiding is overal: via social media, werk, datingapps. Volgens statistieken gaat ongeveer 1 op de 3 mensen weleens vreemd. Best confronterend als je daarover nadenkt.
Lust is niet voor niets een zonde waar in de Bijbel veel voor wordt gewaarschuwd. Ook als christen ben je daar niet immuun voor — soms lijkt de verleiding juist groter wanneer je bewust probeert te leven naar Gods wil.
Binnen het christelijk geloof is het huwelijk een verbond voor God. Twee mensen worden één. Daarom weegt overspel zo zwaar — het doorbreekt niet alleen vertrouwen, maar ook die geestelijke eenheid.
Tegelijk erkent de Bijbel dat de mens feilbaar is. Overspel is één van de weinige bijbelse gronden waarop een huwelijk ontbonden mag worden — niet omdat scheiden de norm is, maar omdat trouw de basis hoort te zijn.
Niet stelen, niet liegen, niet begeren
Deze geboden lijken vanzelfsprekend — maar raken aan iets diepers.
Niet alleen daden, maar ook intenties tellen mee.
Jaloezie, afgunst en vergelijking kunnen je hart verharden. De Bijbel roept op tot dankbaarheid en naastenliefde.
Of, in modernere woorden: laat je inspireren door een ander — maar leef niet vanuit vergelijking.
Andere voorschriften uit de wet
Naast de Tien Geboden bevat de wet van Mozes ook principes die vandaag nog herkenbaar zijn:
Zorg voor kwetsbaren Weduwen, wezen, armen — sociale rechtvaardigheid stond centraal.
Eerlijke handel Eerlijk loon, eerlijke weegschalen.
Getuigenrecht Schuld moest bevestigd worden door meerdere getuigen — niet door roddel.
Hygiëne en quarantaine
Bij besmettelijke ziekten gold afzondering — iets wat we modern terugzien in volksgezondheid.
Veel van deze principes vormen de basis van hedendaagse rechtssystemen en gezondheidszorg.
Wet, genade en groei
Voor mij persoonlijk was het belangrijk om te beseffen:
Je hoeft niet eerst perfect te leven om te mogen groeien in geloof.
De wet laat zien wat goed is. Genade maakt het mogelijk om te blijven opstaan wanneer je struikelt.
Net als ik deelde in mijn blog over waar je begint na je bekering, is geloof geen checklist — maar een weg.
Een weg waarop je leert, struikelt, opstaat en verder groeit.
Opmerkingen